ॐ भूर्भुवः स्वः तत्सवितुर्वरेण्यं भर्गो देवस्य धीमहि धियो यो नः प्रचोदयात् ॥
Oṃ bhūr bhuvaḥ svaḥ tat savitur vareṇyaṃ bhargo devasya dhīmahi dhiyo yo naḥ pracodayāt ॥

📖 भावार्थ एवं दार्शनिक विश्लेषण

"उस प्राणस्वरूप, दुःखनाशक, सुखस्वरूप, श्रेष्ठ, तेजस्वी, पापनाशक, देवस्वरूप परमात्मा को हम अपनी अन्तरात्मा में धारण करें। वह परमात्मा हमारी बुद्धि को सन्मार्ग पर प्रेरित करे।"

ऋग्वेद (३.६२.१०) का गायत्री मन्त्र महर्षि विश्वामित्र द्वारा द्रष्टा रूप में प्रकट हुआ। यह वेदों का परम सार माना जाता है। इसमें सूर्य के प्रकाशक देव 'सविता' से प्रार्थना की गई है कि वे हमारी बुद्धि (धी) को शुद्ध, सात्त्विक और प्रकाशित बनाएं।

विज्ञापन / ADVERTISEMENT

🧭 दैनिक जीवन में उपयोगिता एवं मार्गदर्शन

Penerapan dalam Kehidupan Nyata

आधुनिक तनावपूर्ण जीवन में गायत्री मंत्र का नित्य जप मानसिक शांति, बौद्धिक एकाग्रता और सकारात्मक ऊर्जा का संचार करता है। यह विद्यार्थियों, विचारकों और कर्मयोगियों के लिए विवेक जागृत करने का अचूक साधन है।

🏛️ इतिहास, द्रष्टा ऋषि एवं वैदिक संदर्भ

यह मन्त्र सहस्रों वर्षों से उपनयन संस्कार और नित्य संध्यावंदन का आधार रहा है। स्वामी विवेकानंद, महर्षि दयानंद और महात्मा गांधी ने इसे संपूर्ण मानव जाति के कल्याण और बौद्धिक जागरण का सार्वभौमिक महामन्त्र कहा है।

Metrum / Chhandas: Gayatri

Aspek Ketuhanan (Devata): Savitr (The Divine Sun of Consciousness)

← Ayat Sebelumnya (Brihadaranyaka & Vedic Shanti Patha) Ayat Selanjutnya (Rigveda 7.59.12) →